Home » Hoe zit dat met democratie en vrijheid?

Hoe zit dat met democratie en vrijheid?

:confuse De SP zet Yildirim eruit, de VVD zet Verdonk aan de kant, de PVV heeft alleen Wilders als lid en bij de PvdA doet Pronk een frontale aanval op Wouter Bos. Het lijkt er sterk op dat het oh zo Nederlandse polderen aan populariteit moet inleveren tegenover het sterke standpunt.

Het valt niet mee om in een tijd waarin “mannetjesmaken” met behulp van spindoctors de gebruikelijke politieke activiteit is om ook nog een partij bij elkaar te houden. Die twee zaken lijken strijdig met elkaar. Het mannetjesmaken gaat over één individuele politicus en de partij bij elkaar houden gaat over een gedeelde visie. Om op te klimmen in de moet op één of andere manier een verschil gemaakt worden, maar om volgelingen te krijgen moet uw verschil hetzelfde zijn als bij de volgelingen.

Dit levert een strijd op waar klaarblijkelijk de politieke partijen vooral intern mee worstelen. In enkele gevallen wordt het democratisch gehalte binnen de partij in twijfel getrokken en in andere gevallen beroepen de politici zich op van meningsuiting.

Democratie staat voor vrijheid, dat is een groot goed. Het probleem alleen is dat vrijheid ophoudt waar een ander zijn vrijheid begint. Zodra aan die grens wordt gemorreld, komt u ongetwijfeld in een territoriumstrijd terecht, die moet gaan uitwijzen waar uw vrijheid wordt beperkt. Er bestaat per definitie niet zoiets als onbeperkte vrijheid, want er zal altijd een grens zijn. In de democratie kennen we dat probleem ook, want de ultieme democratie betekent dat alle belanghebbenden worden gehoord en iedere mening telt, maar dat blijkt in de praktijk een onhaalbare kaart te zijn. Hierdoor heeft zich een systeem ontwikkelt dat wij nu kennen als het parlementaire stelsel, waarin volksvertegenwoordigers worden gekozen, die als het goed is de stem van het volk vertegenwoordigen.

Dit is juist waar het nu spaakloopt, want het nastreven van vrijheid kan op vele manieren worden geïnterpreteerd. Het bevat bijvoorbeeld ook het nastreven van de eigen vrijheid, waardoor het programma van de politieke partij en de stemmen die worden vertegenwoordigt naar de achtergrond verschuiven. Het verbaast mij daarom niet dat politieke partijen op een zeker moment reageren met uitzetting van dissidenten omdat zij in de ogen van de partij schade berokkenen aan de partij. Ik vraag me ook werkelijk af hoe iemand die niet in staat is om de idealen van de partij te vertegenwoordigen wel in staat zou kunnen zijn om de belangen van het volk te vertegenwoordigen.

De democratie staat onder druk. Dat is geen nieuwe ontwikkeling, maar juist een ontwikkeling die langzaam insluipt. Het individu, het gezicht van de partij, vormt een imago waar mensen zich al of niet mee kunnen verbinden. Door de ontwikkeling naar individualisering, vrijheid voor het individu, wordt dit imago stelselmatig belangrijker ten opzichte van de inhoud. Een belangrijke maat is de hoeveelheid media aandacht die een politicus weet te verwerven. Aandacht die kan worden gescoord door te spreken over gevoelige punten zoals bijvoorbeeld het integratiebeleid. Hoe heftiger de uitspraak, hoe meer aandacht is de regel, getuige Wilders met zijn “knettergek” betiteling van collega’s.

:hkhoa Het nadeel van die ontwikkeling wordt nu duidelijker zichtbaar: Het ondermijnt sociale samenhang, ofwel het idee van de deelnemers dat de partij een partij is die ergens voor staat en waar je bij wilt horen. Het bijzondere gegeven doet zich voor dat dit niet alleen het geval is bij de liberalen, maar ook bij de sociale partijen. Als partijbestuurders niet willen dat hun club uit elkaar valt, zullen ze moeten waken voor te grote eigen agenda’s in de partij. Dan maar even iets minder vrijheid.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *