Home » Brede liberale beweging

Brede liberale beweging

:ah De liberalen krabben zich achter de oren. “We moeten een beweging” is het credo, maar wat dat betekent is vooralsnog onduidelijk. We kennen de beweging van Wilders en de beweging van Verdonk zal zich nog moeten profileren, maar wat mogen wij van deze bewegingen verwachten?

Ik moet toegeven dat besluitvorming in een democratie erg traag werkt. Er zijn veel standpunten en belangen die moeten worden afgewogen en soms kom je daar gewoon niet uit. We zien dat nu gebeuren rond het ontslagrecht en dat is slechts een voorbeeld. Die vertragende werking van het vergaderen kan doorbroken worden als ergens een doorzettingsmacht wordt gevestigd. Diezelfde vraag om doorzettingsmacht kom ik regelmatig tegen als bestuurders hun voorstellen er niet door krijgen. De achterliggende gedachte is dat als de gemeenschap er niet uitkomt, dan zal er iemand moeten beslissen.

Een betere vorm van polarisatie is bijna niet voor te stellen. De standpunten moeten op de spits gedreven worden om de tegenstelling met anderen in het geding te benadrukken. Krachtige taal en spitsvondige oneliners horen daarbij, vooral om het beeld te scheppen van een sterke leider, die doorzettingsmacht waardig zou zijn. Sommige onderwerpen lenen zich daar heel goed voor en dat zijn dan ook de onderwerpen die door deze lieden direct worden aangegrepen om zichzelf op te profileren.

De nadelen van de democratie, zoals de traagheid en het kostbare ambtenaren apparaat spelen een belangrijke rol in het debat, want de beweging met doorzettingsmacht heeft daar geen last van. Die kan snel en efficiënt beslissen en dan kan er eindelijk iets veranderen. Het doordrukken van oplossingen waarover grote verdeeldheid bestaat, behoort tot de mogelijkheden van de beweging.

Het beeld dat wordt geschetst plakt het stigma van traagheid op en vergeet de voordelen van onze democratie. Het vergeet dat wij ons nog niet zo lang geleden hebben bevrijd van een beweging die het niet zo hoog op had met afwijkende bevolkingsgroepen en die derhalve preventief ruimde. Dit beeld laat de gedachte los dat iedereen, niet alleen een recht van spreken maar ook een recht van bestaan heeft en dat wij destijds met elkaar hebben afgesproken dat wij hoe dan ook deze rechten zouden koesteren. Hoe dat zich verhoudt met de liberale beginselen vraag ik mij af, maar volgens mij past dat niet meer.

Het merkwaardig fenomeen doet zich voor dat deze bewegingen (in oprichting) juist gebruik maken van het democratische stelsel (kiesrecht, stemmen winnen) om een democratisch beginsel onderuit te halen. Het argument is snelheid en éénduidigheid. Vooruitgang ten koste van democratie. ten koste van , de vraag is alleen van wie?

Dit alles wordt mogelijk gemaakt door een regeringsbeleid dat bestaande onvrede in de samenleving niet voldoende snel of éénduidig oppakt. Dat schept ruimte voor bewegingen op links en rechts om de zaak te polariseren. Hoezeer Wijffels ook een megaprestatie heeft geleverd om deze coalitie te smeden, het blijft een coalitie van verdeeldheid. Dat is in vele opzichten goed, omdat alle belangen worden vertegenwoordigd, maar het maakt haar ook traag en zeker niet éénduidig. Exact de beginselen waar de nieuwbakken bewegingen op zinspelen.

verwant bericht:  Doekle Terpstra in Trouw

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *