Het roer moet om, dat is nu wel duidelijk tijdens of na de crisis, met een digitaliserende en globaliserende wereld. Alles is aan het veranderen en wie nu niet meekomt, gaat ten onder aan zijn eigen succes.

Veel te lang hebben we ons laten leiden door management modellen van voornamelijk amerikaanse makelij. Nu wordt het tijd om weer terug te gaan naar de kern, de europese nederlandse eigen waarden. Ze zijn helemaal niet verdwenen, alleen is er veel management omheen georganiseerd. Om mee te komen met de pijlsnelle veranderingen in de wereld, is het zaak om die oude zaken, waar het eigenlijk om begonnen was, weer eens goed boven tafel te krijgen. De core business.

 Wat er zoal verandert?

Uw geld, om maar eens met de deur in huis te vallen, is sinds dan aanvang van de crisis sterk in waarde gedaald. Het is dan ook niet meer uw belangrijkste kapitaal of middel om macht mee te verwerven. De veschuiving vindt plaats naar toegepaste kennis. Niet de kennis die door onderzoekers wordt gepatenteerd, maar de kennis die bewaard is gebleven in de mensen van uw organisatie. De doeners, die dagelijks hun werk doen, weten de handigste manieren om dat te doen zeer goed te vinden. 

Het Internet, de digitale wereleld houdt al lang niet meer op bij email en websites. Vele communities verenigen zich via de nieuwste technologie, zoals twitter, msn, sms en blogs. De mensen krijgen er een virtuele werkelijkheid met de snelheid van het licht bij. Dit heeft grote consequenties voor de manieren van organiseren, want deze middelen kunnen heel hard voor u, maar ook tegen u werken. 

Grenzen vervagen en afgeschermde dealershappen worden steeds zinlozer. De handige consument koopt waar hij wil ter wereld, gewoon via een paar muisclickken. Hetzelfde geldt voor de licenties, kwaliteitswaarborgen en keurmerken en vele van de andere papieren werkelijkheid symbolen. Hierdoor komt het hele distributiemodel van de oude economie zwaar onder druk te staan. De logische redenering dat een produkt alleen bij u te koop is omdat u goede afspraken heeft met de fabrikant, importeur, of andere toonaangevende instantie, gaat steeds minder op. Zo trekt u geen klanten door een certificering of ander keurmerk, want de consument kan zelf uitvinden wie de “goede” leverancier is en doet dat ook. 

Het marktdenken wordt langzaam maar zeker weer losgelaten. We hebben hier en daar nog een paar stevige aanhangers van het ideaal der marktwerking, maar steeds meer moeten ze schoorvoetend toegeven dat de markt de crisis niet heeft kunnen voorkomen of zelfs sterk in de hand heeft gewerkt. Bovendien blijkt zeer sterk dat de vrije markt de huidige crisis zeker niet zal oplossen.

De gedachte dat de vrije markt uiteindelijk de beste uitkomsten levert voor iedereen is keihard niet waar gebleken. Dit neemt niet weg dat er ook goede kanten aan het idee zitten, maar dat we het slechts kunnen toepassen waar het ook goede uitkomsten levert.

Deze bewustwording zorgt voor andere denkwijzen in de samenleving, die niet alleen op bedrijfsniveau hun uitwerking vinden, maar zeker ook bij individuele mensen. De gedachte dat je nu moet investeren/consumeren om toekomstige winsten te vergaren leeft nog wel,  maar staat zwaar onder druk. Het spaarzame karakter komt weer terug. Daarbij zijn we er ook van overtuigd geraakt dat een middel als marktwerking niet zorgt voor een betere zorg, openbaar vervoer, of postvoorziening. Zelfs de financiële wereld, die de grootste aanhangers van marktwerking heeft voortgebracht, krabt nu achter haar oren waar het toch mis is gegaan.

Fossiele energie wordt schaars, dus duurder en vervuilt. Het zoeken naar alternatieven wordt daarom steeds belangrijker. We kunnen eenvoudigweg niet afwachten tot het echt op is, want dan zit iedereen zonder licht. Bovendien zijn de fossiele brandstoffen, zoals olie, gas en steenkool de grote vervuilers met een stevige bijdrage aan de co2 uitstoot.

Deze ontwikkeling zorgt voor grote veranderingen in de samenleving. Elektriciteit gaat in de hoogste mate van waarschijnlijkheid een belangrijke bron worden. Deze kan worden opgewekt met zon, wind, waterkracht en kerncentrales, waardoor het nog lang beschikbaar zal zijn. Bovendien is elektriciteit schoon, indien het wordt opgewekt met schone middelen. Hier ontstaan complete nieuwe markten op het gebied van nieuwe technologie, besparing en distributie.

Marketing, geen massa is kassa. De verkoopgerichte organisatie, die met behulp van agressieve verkoopmethoden consumenten over de streep probeert te krijgen, zal het steeds moeilijker krijgen. Het is zo gemakkelijk geworden om met behulp van technologie ladingen met communicatie de wereld in te storten, dat ook velen het doen. Hierdoor ontstaat er een duidelijke vorm van overkill bij consumenten. Om de aandacht te krijgen moeten de acties meer en meer schreeuwen en het maximum is nu wel bereikt. De postcodeloterij strooit met steeds meer miljoenen, anders boeit het niet….

Macht, positie en status. Waar het in de oude economie ging om een goede positie te verwerven, die u in staat stelde om de werkelijkheid naar uw hand te zetten, wordt dit in de huidige tijd steeds minder van belang. Het middel macht, ontleend aan positie, status of regels, boet zeer sterk in aan belang. Daarvoor komt vakmanschap, kennis en netwerk (verbinding) in de plaats. Wie het weet mag het zeggen. Mensen worden steeds beter geïnformeerd en bewust van het feit dat ze ook zelf kunnen nadenken. Vooral de aankomende generatie twitterende tieners, leeft met een volledig ander beeld van macht dan wij (veertigers) dat doen. Macht betekent voor hen wie de meeste vrienden op hyves of volgers op twitter weet te scoren. Dat is blijkbaar de nieuwe status, die geheel op sociale wijze door een natuurlijke selectie ontstaat. Ze kiezen hun eigen idolen.

Deze nieuwe vorm van samenleven en samendoen heeft grote consequenties voor de manieren waarop we organisaties inrichten. Het oude militaire model heeft haar beste tijd gehad. Respect voor de baas is er enkel indien hij zich op een zeker vlak als vakman weet te profileren. Managementvaardigheden, die zijn gebaseerd op iets anders dan vakmanschap, zullen weinig of zelfs averechts effect hebben op deze nieuwe generatie medewerkers. Het wordt een mondige generatie, met veel kennis, die dienovereenkomstig benaderd zal moeten worden.

Innoveren door bezuinigen (het nieuwe werken)

Kijk goed naar het eigenlijke doel van de organisatie, het primaire proces ofwel de core business. Alles wat daar niet direct mee te maken heeft kan mogelijk op de schop. Zorg dat uw mensen met klanten of produkten voor klanten bezig zijn in plaats van administratieve systemen voeren. Vraag uzelf ook af welk doel het systeem dient. Alle aandacht gericht op klanten levert een directe verbinding met de buitenwereld. De prestatie van uw organisatie schiet met grote stappen vooruit, waar alle aandacht gericht op management systemen ten koste gaat van vooruitgang. Ze zijn immers gebaseerd op een vooraf bedachte gang van zaken, die geen ruimte laat voor de veranderende wereld.

U maakt zo veel tijd, ruimte en energie vrij voor nieuwe ontwikkeling, waarbij de klant ook nog eens keurig wordt bediend. Waarschijnlijk zijn de besparingen zo groot, dat u meer omzet tegen minder kosten weet te realiseren, waarbij de ontwikkeling van de eigen organisatie gestaag doorgaat.

Management, administratie, keurmerken, kwaliteitsborging en regels. Deze zaken kosten veel tijd en dragen weinig bij aan de werkelijke kwaliteit. Op papier is het allemaal in orde, de procedures zijn gevolgd en de vinkes staan op de goede plaats, maar de klant wacht nog steeds. Het is een logisch gevolg van de bureaucratische organisatie, waarin verantwoording iets is dat je moet afleggen, maar zelden neemt. Voeg daar de bekende afrekenmechanismes bij en je krijgt een hele bange club met mensen, die het papier belangrijker vindt dan wat er werkelijk gebeurt. Dat papier, daar worden ze op afgerekend.

Deze papieren werkelijkheid kost niet alleen veel tijd en geld, maar kost bovendien het werkelijke zicht op de realiteit. Hierdoor staat u muurvast naar de eigen excell sheet te kijken, met uw dashboard met kentallen, terwijl de nieuwe wereld u aan alle kanten inhaalt. Efficiëntie is hier doorgevoerd tot in het uiterste, maar effectief is het niet. Kijk zoveel mogelijk waar u oude systemen, die niets meer bijdragen, kunt schrappen. De eerste besparing is binnen.

Vakmanschap is kwaliteit. Zorg voor de juiste persoon op de juiste plaats. Een klant wil maar één persoon spreken en dat is degene die erover gaat en er verstand van heeft. Alle systemen, die erop gericht zijn om uw klant op afstand te houden, kosten geld en veroorzaken irritatie. In de nieuwe wereld zijn mensen gewoon bij naam en toenaam aanspreekbaar en bereikbaar, ongeacht hoe belangrijk ze zijn. Besparing twee.

Schrap management cursussen en teambuilding sessies. Dit zijn veelal achterhaalde zaken die passen bij de oude wereld. Het effect is meestal averechts en soms ronduit beledigend voor de mensen die eraan meedoen. Zo zal iedere manager die het zojuist geleerde probeerde toe te passen weleens de opmerking hebben teruggekregen dat hij zeker net op cursus is geweest. Besparing drie.

Schrap functies die niets bijdragen aan het primaire proces. Het verschil tussen werk en een functie mag duidelijk zijn. Toch zijn er velen die niet meer kunnen vertellen wat ze doen, maar uitsluitend hun functie benoemen. Deze mensen staan veelal ver van het primaire proces af, waardoor de functie gerust kan verdwijnen. Het hoeft helemaal niet zo te zijn dat de medewerker ook moet verdwijnen, want misschien leeft die wel helemaal op, als hij weer werk mag doen. Besparing vier.

Tot zover voor nu… Wordt vervolgd,

Henk de Greef

het zuurste hiervan is, dat deze mensen veelal de grootste aanhangers zijn van de vrije markt, maar op het moment dat die markt zijn werk gaat doen een uitweg vinden, waardoor ze ongeschonden uit de strijd kunnen vertrekken. In vergelijking met de gewone man, die zijn hypotheek niet meer kan betalen of zijn spaarcenten kwijtraakt, is dat erg wrang.

Het onder curatele gestelde DSB werd verdacht van ongehoorde praktijken in de zin van koppelverkoop en koopsompolissen. Nu zitten er aan zo’n verhaal altijd meer kanten, maar waar rook is,….. Bovendien heeft ze niet zo heel erg braaf op haar eigen kaspositie gelet. Waarschijnlijk heeft het “hefboomeffect“, of met een duur woord de “leverage”, een ronduit onverantwoordelijke ratio gekend, wat simpelweg betekent dat er van iedere uitgeleende euro maar een heel klein deel van DSB zelf was. Als ondernemer zou je zeggen dat er wel wat weinig spek op de botten zat. Dat geeft te denken, vooral omdat de bank een instelling zou moeten zijn waar je veilig je spaarcenten in bewaring kunt geven. Toezicht daarop wordt gehouden door DNB, wat ook haar in een vervelend daglicht stelt. Hoezo, zo veilig als de Nederlandsche bank?

Nu wordt er gesteld dat het niet aan de kredietcrisis te wijten zou zijn, maar aan een vertrouwenscrisis. De verhalen zingen al rond dat het niet zo had hoeven zijn als… En natuurlijk dat het niet aan de bestuurders heeft gelegen. Alsof de oorzaak van de betalingsproblemen ligt in een roddelpraatje, niet berust op enige werkelijkheid, dat men maar beter niet had kunnen houden….. 

Ik durf te stellen dat het geen vertrouwenscrisis, nog een roddelpraatje of emotioneel kuddegedrag is. Het zijn gewoon de klanten, die met hun voeten spreken, zoals dat in een vrije markt gebeurt. Niets crisis, maar marktwerking. “Indien u niet verstandig met mijn geld omgaat en onverantwoorde risico’s neemt, haal ik het weer op”. Als u dan een echte neoliberale marktfundamentalist wilt zijn, wees dan ook nu groot en sterk, accepteer uw verlies, betaal netjes uw schulden af en neem uw verantwoordelijkheid, zoals andere mensen dat ook (moeten) doen.

Let wel, ik ben absoluut niet tegen marktwerking, maar het is net als met alle andere dingen, als je er “te veel” voor zet, wordt het dodelijk. We zien het aan de Amerikanen, die op dit moment zelf twijfelen (en daar voldoende aanleiding toe hebben) of hun marktmodel niet helemaal het juiste is. Wanneer dringt het bij ons door, dat we niet op deze (Amerikaanse) voet verder kunnen?? Natuurlijk zijn financieel experts prima in staat om zelf te bedenken hoe de beste rendementen kunnen worden gehaald, tegen een aanvaardbaar risico. Maar blijkbaar wordt de grens van aanvaardbaar in de loop van de tijd opgerekt en er is niemand die dat kan voorkomen.

Het probleem met toezicht is altijd de vraag wie er toezicht houdt op de toezichthouder. Aan het einde van de keten is geen toezichthouder meer. Daar staan wij als klanten, en het enige wat wij kunnen is met de voeten spreken en iemand opzoeken waar we wel op kunnen rekenen. Kritieke succes actoren?

Geheel in strijd, met het gedachtegoed, dat ik het niet altijd beter moet weten en of pretenderen de wijsheid in pacht te hebben, dacht ik toch dat daar wat in zit. Het dekt de lading van de bedrijfskundige in mijn ogen niet helemaal, maar het is wel de vraag waar veel mensen mee zitten. Wat moet ik doen om uit deze chaos te komen?

Het idee achter “hoe kan het ook anders” is juist om mensen te bewegen om te kijken naar mogelijkheden, die hen laten ontsnappen aan “meer van hetzelfde”. Ik heb daar al eens een artikel aan gewijd, maar het komt er in het kort op neer, dat als men altijd hetzelfde doet, de resultaten waarschijnlijk ook hetzelfde zullen zijn. Wie dan iets anders (dat in grote mate van waarschijnlijkheid in dat specifieke geval ook beter is) wil, zal er goed aan doen om één of meer ingesleten patronen te veranderen. Hoe kan het ook anders, wordt hoe kan het ook beter.

Het blijft dus geen pretentie dat ik het beter weet, maar de aanname dat “meer van hetzelfde” leidt tot hetzelfde resultaat, bij een resultaat dat we niet wensen, durf ik zeker te verdedigen.

Veranderen is niet eng en mensen hebben zeker ook geen weerstand tegen veranderen. “Meer van hetzelfde” is wel eng, want ongemerkt gaan we hetzelfde opnieuw doen, met meer energie dan voorheen, maar de resultaten blijven teleurstellend. Als we dan toch willen veranderen, lijkt het mij beter om daar eens goed over na te denken. Wat en Wie willen wij Hoe veranderen?

“Hoe kan het ook anders” blijft bestaan en zal zich gaan richten op ondernemerschap en innovatie. “Hoe kan het ook beter” zal doorgaan met de bekende berichten, die aan de hand van voorbeelden uit het dagelijks leven laten zien hoe en waar het “meer van hetzelfde” probleem zich manifesteert. Kortom ondernemen in verandering.

Bij kleine ondernemers in de categorie uitvinder, kunstenaar of creativeling ontstaat eigenlijk dezelfde constructie, met het verschil, dat zij de poen nu net even niet krijgen. Veelal door een gebrek aan status, positie, legitimatie of gewoon ondernemerstalent, ontstaat een klaagzang van afhankelijkheid. “Ik wil wel, maar ik kan niet, want zij…..” hoor je dan. Dit is koren op de molen van ambtenaren, die aanspraak willen maken op een bak subsidie (om hun eigen baan te verzekeren), die ze vervolgens (volgens het projectplan) gaan verdelen aan de kleine ondernemers. Het systeem houdt zichzelf in stand en schept aan beide kanten een noodzakelijke aanwezigheid. Knappe kop die daar nog iets van wil zeggen en in staat is om overeind te blijven na de stroom van argumenten (verbaal geweld) dat het systeem zal verdedigen. Hele volksstammen leven ervan en het afbreken staat gelijk aan broodroof. Dit alles onder de noemer innovatie(bevordering)

Mijn advies: kappen met die handel. We hebben een tekort aan buschauffeurs en de plantsoenen staan er ook droevig bij, dus voor iedereen is er wel een baan. De handigerds verzinnen wel weer een ander potje (ruif om uit te eten) waar ze aanspraak op kunnen maken. Voordat je het weet zit de innovatie expert ineens bij Corporate Governance en weet hij daar alles van..

Alternatief: Niet meer over zeuren en aan het werk gaan. Laat de ondernemers hun werk doen en verleid ze niet met allerhande zaken, die niets met hun business te maken hebben. Laatst had ik nog zo’n mooie discussie, dat ging over mensen die eerst de subsidie gingen binnenhalen, om dan pas te bedenken wat ze ermee konden

Er wordt wat af geïnnoveerd in dit landje, je moet het alleen willen zien. De echte framebreaking innovaties vinden altijd plaats buiten de gevestigde orde. Ze komen van ondernemers, die snappen wat ondernemen is, namelijk dat je klanten moet vinden die graag van je willen kopen, omdat je voor hen een probleem oplost. Er is werkelijk waar geen loonslaaf die je dat kan uitleggen of leren, want hij snapt het immers zelf niet. Dus stop maar met deze mensen verantwoordelijk maken voor het bevorderen van ondernemerschap. Stuur ze de markt op met een zak potloden, en laat ze niet terugkomen voordat de handel uitverkocht is. Dat is ondernemen.

En als we dan toch iets willen doen voor de categorie ondernemer, die het al moeilijk genoeg heeft, beloon hem dan, door hem de eerste drie jaar niet lastig te vallen. Wees blij met zijn keuze, dat hij zijn lot in eigen hand neemt en probeer hem vooral niet te betuttelen met regeltjes, die van de ondernemer een verkapte loonslaaf, maar dan zonder verzekering, maken.

Kortom niet bevorderen, maar stoppen met verhinderen.

Deze post ontstond in een discussie op Higherlevel.nl , het forum voor ondernemerschap en innovatie.

Ik herinner me nog een post, waarin ik met veel ongenoegen commentaar heb gegeven op een artikel uit FEM Business. Ik maakte mij toen zorgen, omdat zo’n eenzijdige benadering naar winstmaximalisatie een einde kent, zoals zich nu openbaart. De rek is eruit en mensen maken met geweld een terugtrekkende beweging, waardoor het kaartenhuis instort. Let wel, er is niets mis met winst maken, maar als winst het enige criterium wordt, gaat het mis, dat blijkt.

Het is te vergelijken met een zichzelf versterkend proces zoals kernfusie. Dit proces wordt ingeleid als een zekere kritische massa uranium wordt bereikt. Hierdoor ontstaat warmte, wat het proces versterkt, waardoor meer warmte ontstaat, enz, enz…… 

Van kernfusie weten we, dat het mogelijk is om veel energie te winnen, als we het proces goed reguleren. Dat doen we door zoveel warmte af te nemen (koelen), zodat het niet explosief wordt. Als we daar niet in slagen, hebben we een kernbom gemaakt. 

Hetzelfde heeft zich voorgedaan op de kapitaalmarkt. We hebben teveel vrijheid en geloof gegeven aan de experts met de meest opportunistische verwachtingen. Meer winst, om meer winst te maken. De mensen die daar succesvol in waren kregen belangrijke posities en meer middelen, die van invloed zijn op de beeldvorming rond dit proces. Winst betekende meer mogelijkheden om meer winst te maken. U ziet hopelijk de vergelijking ook.

Zelfbeperking is mooier dan zelfkennis. Met andere woorden, als de jacht naar winst enigszins beperkt was gebleven tot normale proporties, was het systeem gekoeld, en de explosie uitgebleven. Nu is het een feit en wellicht is dat maar goed ook. Ik hoop alleen van harte dat we er iets van hebben geleerd en niet achter dezelfde mensen blijven staan, die dit hebben laten gebeuren.

Greed is a given :: Bekijk de video

Het is niet meer genoeg het Amerikaanse neoliberale kapitalisme dood te verklaren. Wat gaat er in de loop van de 21e eeuw voor in de plaats komen? Is er zoiets als een ‘crisisproof’ economisch model? Komt er een nieuwe economische orde, en is die nog wel mondiaal? Wat wordt de ideale relatie tussen markt en overheid? Kan het geldende paradigma (de vrije markt schept vanzelf evenwicht en welvaart voor iedereen) de prullenmand in, en wat wordt dan het nieuwe? Welke regio van onze multipolaire wereld heeft het meest toekomstbestendige model?
In de wereld van 2009 kun je deze fundamentele vragen niet meer alleen aan westerlingen stellen. Tegenlicht nodigde van over de hele wereld prominente experts in hun vakgebied uit om mee te denken, en selecteerde vooral op nieuwe ideeën en een heldere toekomstvisie.

Drie promotors pleiten voor drie economische modellen. Kishore Mahbubani verkondigt zijn geloof in het Azië-model. Wouter Bos bepleit de superieure waarden van het Europese model. En de Braziliaanse econoom Marcelo Neri looft de succes story van zîjn land.

Tegenlicht legt de pleidooien vervolgens voor aan drie ‘juryleden’: macro-econoom Willem Buiter van de London School of Economics, de jonge analist van de geopolitiek Parag Khanna (New America Foundation) en Amy Chua, globaliseringsexpert aan Yale University.

Hoe verdragen de modellen hun kritische commentaar? Welke aspecten verdienen een schoonheidsprijs en waar moet nog aan gewerkt worden? Voor welk model zien de juryleden een glansrol in de toekomst weggelegd?

Kortom: wat wordt het nieuwe ’supermodel’ voor de wereldeconomie? Tegenlicht sluit de themareeks DE TOEKOMST af met een heuse modellenwedstrijd!

Regie: IJsbrand van Veelen
Research: William de Bruijn, Gerko Wessel
Produktie: Judith van den Berg
Eindredactie: Jos de Putter, Henneke Hagen

Bron Tegenlicht -> Afleveringen -> The World’s Next Supermodel.

Het lijkt op een USB-stick, die op het moment dat hij wordt aangesloten volledig wordt leeggezogen (inclusief aanwezige virussen). Daarna is hij onbruikbaar en kan daarom worden afgeschreven. Het Memory-Stick effect. Ik heb al vele gesprekken gevolgd en gevoerd over dit fenomeen en naar het schijnt worstelen zakelijke dienstverleners met de vraag wat ze weg mogen geven om de interesse te wekken, zodat er een aanbieding mag worden gemaakt. Sommigen gaan zelfs zover dat zij niets prijsgeven voordat er een handtekening onder een contract staat. Hierdoor ontstaat een grimmige onderhandeling, die niet echt uitnodigt tot een open gesprek. Het “voor wat, hoort wat” principe is overboord gegooid.

Als het zo makkelijk was, dat het mogelijk is om het repertoire van een dienstverlener te kopiëren in een paar minuten, geef ik u groot gelijk. Wie gaat er immers betalen voor kennis van een paar minuten? Maar helaas werkt het in vele gevallen toch net even anders. Het zou best kunnen zijn dat de dienstverlener u een idee aandraagt, waar u nog niet eerder aan had gedacht. Het gesprek zou zelfs een AHA moment kunnen opleveren, dat tot een volledig nieuw inzicht leidt. Maar daarmee bent u er nog niet, want inzicht leidt veelal niet tot verandering. De meeste rokers weten best dat het niet zo goed voor ze is, maar roken gewoon door. Zo gaat het ook met deze inzichten. Het simpele feit dat u zelf niet op het idee bent gekomen, geeft aan dat het niet in uw denken voorkomt. Dat betekent dat u gerust een week of twee kunt proberen het uit te voeren (stoppen met roken), maar dat het vanzelf weer verwatert.

Ik ben daarom niet bang voor het genoemde effect. Ik geef rustig mijn bevindingen weer en vertel erbij dat ik de nodige vaardigheden in huis heb om er ook daadwerkelijk iets mee te kunnen doen en te laten beklijven in uw organisatie. Voor wie toch in de illusie leeft dat hij of zij er wel goedkoper vanaf kan komen, door te proberen er niet voor te betalen, denk ik dat het al te laat is. Bedankt voor de opdracht!

BREUKELEN – Het bankvirus en de kredietcrisis hebben Paul de Chauvigny de Blot, hoogleraar spiritualiteit op ondernemersuniversiteit Nyenrode niet echt verbaasd.

,,Techniek en geld zijn zo op het doen gericht dat we de groei ervan niet meer onder controle kunnen houden. De crisis ruimt alles op wat niet leeft en waar geen bezieling inzit.’’

Maar bedrijven die bereid zijn tot verandering, kunnen er beter uit komen, stelt De Blot. ,,Het is een zelfreinigend proces waar we aan kunnen meewerken of niet. Ik zie dat men tracht de lijken weer leven in te blazen, maar dat lukt niet als we de bedrijven niet bezielen. Ook organisaties zijn levende organismen die moeten leven.’’

Bron: AD.nl – Economie – ‘Geef ‘t werk terug aan de mensen’.

Dit is bij uitstek de tijd om zelf het heft in handen te nemen.
Crisis biedt kansen aan wie ze pakt!

Door schrijverscollectief DeLimes

Yes we can!, zeggen leiders in crisistijd. Grote leiders, kleine leiders, crisis is een tijd van vernieuwing en dat biedt bij uitstek kansen om zelf het heft in handen te nemen. Neem Wouter Bos. Hij heeft zijn verantwoordelijkheid genomen en zijn invloed gepakt op de financiële ondernemingen door op het juiste moment een belang te nemen. Tegelijk heeft hij iets gedaan aan waarover we al jaren klagen: hij heeft de excessieve salarissen en bonussen aangepakt ten dienst van de gemeenschap. Meteen is zijn eroderende imago herbe’boss’ed. Ook Barack Obama zou zonder de huidige kredietcrisis waarschijnlijk niet gekozen zijn tot de machtigste man op aarde, vooral ook omdat miljoenen, vaak jonge mensen op tijd hun invloed pakten. En intussen heeft hij een website geopend waarop iedereen zijn of haar bijdrage kan leveren aan het overheidsbeleid voor de komende vier jaren.

Als de kredietcrisis één ding heeft aangetoond is dat het verre van vanzelfsprekend is dat de macht daar moet liggen waar hij is komen te liggen. Dat had ook niet gehoeven. En ook de uitweg uit de crisis is niet om het maar weer aan diezelfde spelers over te laten. Integendeel, de crisis kan juist iets moois betekenen voor de mensen. Het zet velen aan tot nieuwe daden. Al was het maar omdat er minder geld is of minder pensioenzekerheid. Omdat oude zekerheden wegvallen. Of omdat mensen nieuwe talenten bij zichzelf ontdekken. Of gewoon uit irritatie en onvrede met de bestaande ordeningen. Omdat ze weer terug willen naar de menselijke maat.

Verschuivingen
De recente gang van zaken rond de banken laat zien dat individuele klanten enorme invloed hebben. Toen het begon te rommelen, eerst bij de overname van Abnamro en later bij de problemen bij Fortis, zijn de klanten massaal overgestapt naar andere banken. Dat was voorheen ondenkbaar. Banken hadden de grootste klantgebondenheid die er was. Maar nu stemmen zij moet de voeten, vele euro’s maken een aardverschuivend kapitaal.
In de politiek zien we eveneens grote verschuivingen. De traditionele partijen zijn steeds meer opgeschoven naar het midden, waardoor er op de flanken links en rechts vele nieuwe partijen ontstaan. De gevestigde orde moet hierop wel reageren – ze weten niet waar ze het zoeken moeten om weer kiezers te krijgen. Die kiezers hebben dan ook meer invloed als ooit tevoren. En dat hebben ze helemaal zelf gedaan – ieder voor zich en uiteindelijk dus met z’n allen.

Hetzelfde zien we in de economie. Van oudsher ligt de macht bij grote bedrijven en instituties. De individuele werknemer of consument had niet veel invloed, tenzij ze zich organiseerden in bijvoorbeeld een vakbond. Die verhoudingen zijn veranderd. Werkgevers beginnen te beseffen dat hun macht beperkt is dat zij goed moeten luisteren naar wat hun medewerkers of potentiële medewerkers beweegt. Anders gaan ze ergens anders werken. Je ziet daarom een verschuiving in inspraak, balans werk-privé en nadruk op zingeving in plaats van efficiency.
De eerder genoemde banken moeten plots hard werken aan vertrouwen van hun klanten, in plaats van alle aandacht te richten op winstgroei. Kleine spaarders werden tot voor kort gezien als een last waaraan niets kon worden verdiend, maar blijken nu van levensbelang.
Als je goed kijkt naar de winkels in de straat zie je hetzelfde. De grote supermarkten concurreren al jaren op prijs. Dat efficiencydenken leidt tot verschraling van het aanbod van producten in de schappen. En dus schieten kleine speciaalzaken als paddenstoelen uit de grond om de leemte aan bijzondere producten op te vullen.
Mensen zijn steeds meer geïnteresseerd in duurzaamheid in plaats van lage prijzen. En dus moeten bedrijven hier wel op inspelen door met duurzaam geproduceerde producten te komen. En ook hier staan nieuwe spelers op, in de vorm van bedrijven die zich volledig richten op ecologisch verantwoorde producten.
Een eigen bedrijf beginnen wordt ook steeds makkelijker. Juist in economisch mindere tijden, kun je met bijvoorbeeld een internetwinkel al snel het gat vullen dat de gevestigde spelers noodgedwongen laten liggen.

Vakmanschap
Binnen organisaties is het beeld al niet anders. Was jarenlang de tendens dat managementfuncties steeds hoger gewaardeerd werden, nu zie je nu steeds meer waardering voor de vakman. Een loodgieter verdient meer dan een beginnend academicus. De vraag naar goede vakmensen stijgt en dat biedt kansen.
Is de reflex van managers om in tijden van te bezuinigen op van alles en nog wat, waarbij het opleidingsbudget in de eerste golf meegaat, het enig juiste antwoord op de crisis is meer dan ooit te investeren in vakmanschap. En als de baas het niet doet, doe het dan zelf maar. Het zal al tijdens de crisis blijken een uitstekende investering te zijn.

Want de toekomst is aan vakmanschap. Door de crisis is het vertrouwen in grote centralistische organisaties verdampt. Organisaties waarin iedereen wordt afgerekend op winstgevendheid, zijn kwetsbare kaartenhuizen gebleken. De eenzijdige gerichtheid op geld leidt vooral tot angst om je target niet te halen. Mensen steken daardoor hun nek niet meer uit, waardoor er binnen organisaties geen vernieuwing meer is en – misschien nog kwalijker – er geen verbinding meer is. De mensen vervreemden en lopen weg.
Dat betekent van de weeromstuit kansen voor die bedrijven die inzien dat de inzichten van alle betrokkenen broodnodig zijn om goed te kunnen werken. Die bedrijven lijken ook niet zo onder de indruk van de crisis. In gezonde organisaties gaat het om meer dan winst – het gaat om het mobiliseren van de kennis en kunde van alle betrokkenen. En dat betekent een grotere speelruimte voor de mensen zelf. Medewerkers krijgen ruimte om met elkaar de regie te voeren en in hun eigen oplossingen te voorzien – in plaats van slechts de standaardoplossingen van het hoofdbureau te mogen implementeren. Ook binnen bedrijven ligt dus plotsklaps een zee aan mogelijkheden voor iedereen die z’n kansen wil pakken.

Eigenheid
Bijzondere kansen zijn er daarbij voor mensen die zichzelf niet verloren hebben in de bestaande systemen van macht en geld, die geen slaaf zijn geworden van regels en protocollen en van te hoge hypotheeklasten. Eigenheid en identiteit worden hoger aangeslagen dan ooit. Er is ruimte ontstaan voor mensen met een sterke mening, eenlingen die met visie en kracht uit de bestaande systemen zijn gebroken. Ze krijgen steeds vaker gehoor. Mensen die ook zijn wat ze zeggen, zijn in dit transparantietijdperk de enigen met gezag en geloofwaardigheid.
Voor grote organisaties geldt hetzelfde. Rabobank en Triodosbank – om maar weer voorbeelden uit hetzelfde wereldje te pakken – worden niet meegesleurd in de gekte van de crisis. In deze tijd waarin niemand het meer lijkt te weten, worden creativiteit, eerlijkheid, eigenheid en originaliteit weer belangrijk. Vechters voor een beter klimaat, een betere samenleving bepalen steeds meer de agenda. Netwerkorganisaties als DeLimes, Newshoestoday en a Great Place to Live duiken op uit het niets. Hardwerkende zzp’ers die de crisis al klein hebben gemaakt en zich hebben los geworsteld uit het falende systeem. En die elkaar weten te vinden en weten samen te werken aan gedeelde waarden en weten te co-creëren aan nieuwe producten en diensten.

Sta stil bij wat je doet. Is dat nog zinvol? Krijg je er energie van? Word je er vrolijk van? Wordt de wereld er beter van? Of zou het op een zinvollere manier kunnen? Als dat zo is, dan is nu de tijd om het te doen. Want als je blijft doen wat je altijd hebt gedaan, krijg je wat je altijd hebt gekregen. Neem zelf weer de regie en de verantwoordelijkheid voor je eigen leven. Medewerker thuishulp, vraag je cliënt wat-ie wil en gooi je afvinklijstjes in de sloot. Bakker, wijk af van je fabrieksrecepten en bak je brood eerlijk uit lokale grondstoffen. Docent, gooi je methodiekjes overboord en ga aan het werk met de fantasie en de verwondering van de kinderen uit de klas.

Nu is de tijd
De crisis raakt ons allen en de vraag is of u zich er wel aan kunt onttrekken. Natuurlijk, de bestaande leiders willen graag dat u het aan hen overlaat. Ze vragen uw loyaliteit aan hun plannen. Maar durft u nog blind te vertrouwen op die bestuurders die deze crisis hebben veroorzaakt? De crisis is een zaak van ons allen. En dus ook uw zaak.
Juist nu is er behoefte aan nieuw denken en nieuw gedrag, want de huidige problemen kunnen niet worden opgelost met het denken en het gedrag dat ze heeft veroorzaakt. U weet als geen ander wat er mis is met dat stuk van onze maatschappij dat u kent als geen ander.

Daar komt ook volop tijd voor. Tijd die we moeten benutten. Door de crisis drogen de orderportefeuilles op, worden opdrachten uitgesteld en houden fabrieken en kantoren tijd over. Druk-druk-druk kan verruild worden voor reflectie, met elkaar in gesprek raken. Eindelijk is er tijd om een goed gesprek te hebben met klanten, leveranciers, concurrenten. Met mensen die eigenlijk hetzelfde willen als u. Op zoek naar co-creatie. Brainstormen over nieuwe producten, diensten en processen. Zaken waar u en de wereld op zitten te wachten.

Bijzondere tijden vragen om bijzondere oplossingen. En om bijzondere mensen. Het is tijd dat u zich ermee bemoeit.

Noot voor redacties
Bovenstaande artikel werd in een middag geschreven door 25 mensen die ervan overtuigd zijn dat traditionele Rijnlandse waarden onmisbaar zijn voor een gezonde toekomst van ons land, Europa en de wereld (www.delimes.eu).
Meer informatie kunt u krijgen via harold.janssen@delimes.nl. Hij brengt u graag in verbinding met de auteur die in uw verspreidingsgebied woont en werkt.

Vertrouwen komt te voet en gaat te paard. Zeker waar mensen samenwerken is er ondanks onze regels in de vorm van wetten, structuren, functieprofielen, protocollen en werkinstructies, nog veel gebaseerd op vertrouwen. Dat kan ook haast niet anders, want wat u in de dagelijkse praktijk tegenkomt aan beslissingsmomenten is niet in een handboek te vangen. Het blijft daarom zaak om kwalitatief goed werk neer te zetten in de ogen van collega’s om ervoor te zorgen dat u niet volledig wordt klemgezet in nieuwe regels.

Het principe werkt namelijk heel eenvoudig. Bij iedere tekortkoming die we constateren, gaan we nadenken over de vraag hoe dat in de toekomst voorkomen kan worden. Veelal wordt er ook iemand (of een groep)verantwoordelijk gesteld voor de tekortkoming, zodat we weten wiens gedrag we moeten beïnvloeden om zeker te stellen dat dezelfde fout niet meer gemaakt zal worden. Wie dit principe volgt, zal al snel met nieuwe regels of voorschriften op de proppen komen om zijn wens naar werkelijkheid te brengen. Hieruit ontstaan de vele bordjes en briefjes, die we overal zien, zoals “toilet doorspoelen aub!”. Iets dat meer dan logisch is voor de meesten van ons, maar klaarblijkelijk in het verleden wel eens verzuimd is. Het voorschrift heeft bitter weinig toegevoegde waarde, maar was kennelijk wel nodig (volgens iemand die zich heeft gestoord aan het afval van een ander). Op dezelfde manier zouden we een bordje “niet door het rode licht rijden” onder een stoplicht kunnen aantreffen.

Dit principe van trial and error is al zo oud als de weg naar Rome, maar nog steeds zeer actueel. Dat wetende, kunnen we ervan uitgaan dat als wij iets ondernemen, dat mogelijk door een ander gezien kan worden als onjuist, we nieuwe voorschriften mogen verwachten. Die voorschriften zullen er niet op gericht zijn om uw vrijheid te versterken, maar juist in te perken, want u heeft namelijk laten zien dat u het zelfstandig niet kunt. Althans naar de interpretatie van de voorschrijver.

Wie derhalve een stuk vrijheid van handelen wenst, zal moeten laten zien dat hij of zij daar verantwoordelijk en in het belang van allen mee om kan gaan. Het zijn de sterke schouders die de weelde kunnen dragen. Natuurlijk moeten de goeden onder de kwaden lijden, dat is vaak zo in een wereld waar algemene regels worden gemaakt en natuurlijk bent u niet degene die het toilet niet heeft doorgetrokken. Maar u maakt wel deel uit van de gezamenlijke verantwoordelijkheid en misschien plast u ook wel eens naast de pot. Maak gebruik van die verantwoordelijkheid, door eerst zelf het goede voorbeeld te geven en daarmee volgelingen te kweken. Het zal een hoop geregel schelen en u verdient daarmee het vertrouwen dat u wenst.